Hram posvećen Vavedenju Presvete Bogorodice (21. novembar/4. decembar), smešten na Topčiderskom brdu u Beogradu, predstavlja jednu od tihih, ali duboko značajnih tačaka duhovne mape prestonice. Podignut između 1936. i 1937. godine po planovima arhitekte Petra Popovića, kao zadužbine Perside Milenković, ovaj ženski manastir svedoči o spoju lične vere, narodnog pamćenja i kontinuiteta srpske crkvene tradicije u burnom 20. veku.
Crkva je sazidana u srpsko-vizantijskom srednjovekovnom stilu, sa naglašenim osećajem za meru i simboliku. Unutrašnjost krasi zidani ikonostas, ikone ruskih slikara i bogat pozlaćeni duborez, koji prostoru daju dostojanstvo i tišinu svojstvenu monaškom životu. U manastirskoj porti nalazi se kapela sa ikonostasom ukrašenim duborezom Svetog Nikolaja Mirlikijskog, posvećena ovom velikom svetitelju, jednom od najpoštovanijih u pravoslavnom svetu.
Manastirska porta ima i posebno istorijsko značenje. U njoj su sahranjeni visoki crkveni dostojanstvenici koji zbog ratnih stradanja tokom Drugog svetskog rata ili političkih prilika nakon 1945. godine, nisu mogli biti položeni u svojim eparhijama. Tu počivaju mitropolit zagrebački Dositej (Vasić), mitropolit skopski Josif (Cvijović), mitropolit budimski Arsenije (Bradvarević), mitropolit zagrebački Damaskin (Grdanički) i episkop budimski Danilo (Krstić). Njihovi grobovi svedoče o vremenu progona, ali i o istrajnosti Crkve u očuvanju svog dostojanstva.
Pogled redakcije portala Vesti Online
Manastir Vavedenja Presvete Bogorodice je tihi spomenik istoriji u kojoj vera nije imala povlašćen položaj, ali je imala snagu opstanka. U njegovim zidovima i grobovima sačuvano je sećanje na ljude i vreme kada je služenje Crkvi često značilo i ličnu žrtvu. Upravo u toj tišini, daleko od buke savremenog grada, čuva se poruka da se duhovni kontinuitet naroda ne gradi silom, već istrajnošću i pamćenjem.
Piše: Stefan Stojanović
