U švedskom predgrađu Salem kod Stokholma, 6. decembra 2025. godine, prvi put posle tačno petnaest godina održan je Salemmarschen – najveći godišnji skup švedske „neonacističke“ scene. Oko 150 učesnika okupilo se da oda počast Danijelu Vretstremu (Daniel Wretström), sedamnaestogodišnjem švedskom neonacisti finskog porekla koji je 9. decembra 2000. godine ubijen u tuči sa grupom mladića imigrantskog porekla. Vretstrem je bio aktivan white-power skinhed, bubnjar u neonacističkom bendu Vit Legion („Beli legion“) i odmah po smrti proglašen „mučenikom“ od strane ekstremne desnice, čak upoređivan sa Horstom Veselom iz nacističke ere.
Skup je protekao pod ogromnim policijskim obezbeđenjem. Angažovane su stotine policajaca iz cele zemlje, postavljeni kordoni, a ipak je došlo do sukoba – 15 osoba privedeno, nekoliko policajaca povređeno, jedan pogođen kamenom u glavu. Broj učesnika daleko je manji nego u periodu od 2001. do 2010. kada je znalo da dođe i preko 2.000 ljudi, ali organizatori iz krugova bliži raspuštenoj Nordijskoj otpor organizaciji (NMR) vide ovo kao „povratak na ulice“.
Premijer Ulf Kristersson i gotovo čitav politički i medijski establišment oštro su osudili marš uz uobičajenu mantru da „za nacizam nema mesta u Švedskoj“.
Pogled redakcije portala Vesti Online
Neonacizam je zlo koje treba osuđivati bez ikakvog „ali“ – isto kao i levi ekstremizam koji pod maskom „antifašizma“ pali automobile, razbija gradove i napada svakoga ko se ne uklapa u njihovu ideologiju. Oba ekstremizma hrane se jedan drugim i služe samo da uništavaju normalan društveni poredak. Međutim, najveća šteta nastaje kada se svi koji brane nacionalni identitet, tradiciju ili kritički govore o migracijama automatski etiketiraju kao „nacisti“ i „fašisti“. Takva zloupotreba pojmova gura istinske patriote u defanzivu. Svaka država mora jednako čvrsto da udari i na svastike i na šarene ili crvene zastave s čekićem i srpom, a da patriote, koji nisu ni jedno ni drugo – prestane da gura u isti koš sa ekstremistima.
Piše: Nina Stojanović
